Etiketten vergiyi nasıl geri çıkarıyoruz?
Hiçbir oran havadan değil. Her vergiyi resmî matrahına göre, adım adım ayrıştırıyoruz. İşte tüm hesap, saklı yer yok.
3 adımda
- 1 Gerçek fiyatı çekiyoruz
Türkiye'nin fiyat karşılaştırma sitesi Akakçe'den ürünleri ve güncel TR perakende fiyatlarını otomatik topluyoruz. Telefon, laptop, tablet, kulaklık ve akıllı saat. Elle fiyat girmiyoruz.
- 2 Vergiyi geriye söküyoruz
Etiket fiyatı zaten vergi dahil. Biz tersine çalışıyoruz: resmî oranlardan (ÖTV, TRT bandrol, KDV) yola çıkıp "vergisiz değer" ne olurdu onu buluyoruz, aradaki fark = ödediğin vergi.
- 3 Dünyayla kıyaslıyoruz
Aynı cihaz başka ülkelerde ne kadar? TL karşılığını canlı kurla gösteriyoruz, "Türkiye en ucuzun kaç katı" diye tek bakışta görüyorsun.
Vergiyi nasıl hesaplıyoruz?
Etiket fiyatı şu katmanlardan oluşur (telefon örneği):
Biz fiyatı bildiğimiz için denklemi ters çevirip vergisiz değeri buluyoruz. Her kategorinin oranı farklı:
| Kategori | ÖTV | TRT | KDV | Vergi payı |
|---|---|---|---|---|
| 📱 Telefon | %25-50 | %12 | %20 | ~%50 |
| 💻 Laptop / 📲 Tablet | yok | %4 | %20 | ~%20 |
| 🎧 Kulaklık | %20 | %14 | %20 | ~%39 |
| ⌚ Akıllı Saat | yok | %14 | %20 | ~%27 |
Not: TRT bandrol, ÖTV matrahının içinde hesaplanır (GGM 04.03.2022 görüşü). Elektronikte gümrük vergisi %0'dır (WTO Bilişim Teknolojileri Anlaşması).
Rakamlara neden güvenebilirsin?
- Resmî kaynak. Her vergi kaleminin yanında Cumhurbaşkanı Kararı / ÖTV listesi gibi resmî kaynağın linki var, tıklayıp kendin görebilirsin.
- Yapay zekâ oran belirlemez. Vergi oranlarını bir bot uydurmaz; her oran bir insan ekibi tarafından kaynağıyla doğrulanır ve tarihiyle kaydedilir.
- Şeffaf sınırlar. Bir oran teyit bekliyorsa bunu açıkça "teyit gerekli" diye işaretliyoruz, gizlemiyoruz.
- Tahmin olduğu yerde söyleriz. Telefon dışı kategorilerde yurt dışı fiyatları şimdilik referans fiyattan türetiliyor; gerçek ülke fiyatları eklendikçe güncellenecek.
Sık sorulanlar
iPhone (ve diğer telefonlar) Türkiye'de neden bu kadar pahalı?
Çünkü perakende fiyatın yaklaşık yarısı vergidir. Telefonlarda kademeli ÖTV (yüzde 25 ile yüzde 50 arası, asgari 456 TL), TRT bandrolü yüzde 12 ve KDV yüzde 20 üst üste binince fiyat kabarıyor. Elektronikte gümrük vergisi yoktur (WTO ITA), yani pahalılığın ana kaynağı yurt içi vergilerdir.
Bir telefonda ne kadar vergi var?
Telefonlarda toplam vergi yükü perakende fiyatın yaklaşık yüzde 50'sidir. Bunu oluşturan kalemler: kademeli ÖTV (fiyata göre yüzde 25, yüzde 40 ya da yüzde 50, asgari 456 TL), TRT bandrolü yüzde 12 ve KDV yüzde 20.
ÖTV nedir?
ÖTV (Özel Tüketim Vergisi), belirli mal gruplarından bir kez alınan vergidir. Telefon ve kulaklık gibi bazı elektroniklerde uygulanır; laptop ve tablette uygulanmaz. Telefonda oran fiyat kademesine göre değişir (yüzde 25 ile yüzde 50), kulaklıkta yüzde 20'dir.
TRT bandrolü nedir, ne kadar?
TRT bandrolü, radyo ve televizyon yayıncılığını finanse etmek için elektronik cihazlardan alınan bir paydır. Oran cihaza göre değişir: telefonda yüzde 12, laptop ve tablette yüzde 4, kulaklık ve akıllı saatte yüzde 14. TRT bandrolü, ÖTV matrahına dahildir (GGM 04.03.2022).
Laptop ve tablette ÖTV var mı?
Hayır. Laptop ve tablette ÖTV yoktur. Bu cihazlarda sadece TRT bandrolü yüzde 4 ve KDV yüzde 20 uygulanır, toplam vergi yükü yaklaşık yüzde 20'dir. Bu yüzden telefonlara göre vergi payları belirgin şekilde düşüktür.
Kulaklıkta ne kadar vergi var?
Kulaklıkta çoğu kullanıcının farkında olmadığı bir ÖTV vardır: yüzde 20 (GTİP 85.18). Buna TRT bandrolü yüzde 14 ve KDV yüzde 20 eklenince toplam vergi yükü yaklaşık yüzde 39 olur.
Akıllı saatte vergi ne kadar?
Akıllı saatlerde toplam vergi yükü yaklaşık yüzde 27'dir: TRT bandrolü yüzde 14 ve KDV yüzde 20. ÖTV yoktur, çünkü akıllı saat resmî ÖTV (IV sayılı) listesinde yer almaz; ne haberleşme cihazı (GTİP 8517.62) ne de kol saati (9101/9102) bu listede vergiye tabidir.
Elektronikte gümrük vergisi var mı?
Hayır. Bilgi teknolojisi ürünlerinde gümrük vergisi yüzde 0'dır (WTO Bilgi Teknolojisi Anlaşması, ITA). Yani telefon, laptop ve benzeri cihazların pahalılığının sebebi gümrük değil, yurt içi vergilerdir (ÖTV, TRT bandrol ve KDV).
Röntgen vergiyi nasıl hesaplıyor?
Röntgen, Türkiye perakende fiyatını alır ve her vergiyi kendi resmî matrahına göre geriye doğru ayrıştırır. Önce KDV, sonra ÖTV ve TRT bandrolü çözülür. TRT bandrolünün ÖTV matrahına dahil olması gibi resmî kurallar dikkate alınır. Böylece vergisiz taban fiyat ve toplam vergi payı ortaya çıkar.
KDV oranı ne kadar?
Bu cihaz gruplarında genel KDV oranı yüzde 20'dir. KDV, ÖTV ve TRT bandrolü eklendikten sonraki tutar üzerinden hesaplanır, yani diğer vergilerin de üzerine biner.